Yeşil Bina Dergisi 4. Sayı (Kasım-Aralık 2010)

30 YEfi‹L B‹NA / ARALIK 2010 TEKN‹K maliyetinin simülasyonunda, bina iç ve d›fl ayd›nlatmas›, havaland›rma ve egzoz fanlar›, yo¤uflmal› kazan ve hava so¤utmal› chiller ile beslenen iki borulu fan coil sistemi, su ve yang›n pompalar›n›n tüketimleri yan›nda, bi- nada bulunan bilgisayar ve televizyon gibi tüketici elektroni¤i ürünleri ile bain marie, bulafl›k makinesi, kahve makinesi gibi mut- fak ekipmanlar›n›n tüketimleri de dikkate al›nm›flt›r. Yap›lan farkl› simülasyon çal›flma- lar› ile afla¤›daki enerji verimlili¤i önlemleri- nin y›ll›k enerji tüketiminde yüzde kaçl›k azalmaya yol açaca¤›, hem her bir önlem için tek tek, hem de önlemlerin birlikte uygulan- malar› durumlar› için hesaplanm›flt›r: • Çat› yal›t›m›n›n art›r›lmas› • “Low-E” düflük yay›l›m performans›na sahip pencere camlar›n›n tak›lmas› • Mevcut iklimlendirme sisteminin ›s› pompal› VRF sistemi ile desteklenmesi • Tüm sistemlerin hafta sonu ve geceleri otomatik olarak devreye sokularak bina içi s›cakl›klar›n 15 °C’nin üzerinde tutulmas› • Su pompalar›n›n frekans kontrollü pompalar ile ve fan coil ünite vanalar›n›n iki yollu vanalar ile de¤ifltirilmesi • Tüm oda termostatlar›n›n normalden bir derece düflük ›s›tma ve bir derece yüksek so¤utma de¤erlerine ayarlanmas›. Bu enerji modellemesi çal›flmas› sonunda mal sahibi, hangi önlemleri uygulamas› du- rumunda en k›sa geri dönüfl süresine sahip olaca¤› bilgisine kesin bir flekilde ulaflm›fl ve kararlar›n› verirken bu çal›flman›n sonuçlar›n- dan faydalanm›flt›r. Ülkemizde enerji modellemesi yeni bir ko- nu olmakla beraber, belli bir büyüklü¤ün üzerindeki projelerde uygulanma ihtiyac›, hem enerji performans›na mal sahipleri tara- f›ndan verilen önem, hem de LEED veya BREEAM gibi Yeflil Bina sertifikasyon sistem- lerinin gereksinimleri nedeniyle kendini gös- termektedir. Buna karfl›l›k, üniversitelerde veya meslek odalar›nda bu konuda herhangi bir mesleki e¤itim verilmemektedir. Yap› sek- törünün enerji tüketimini önemli derecede azaltmas›na yol açabilecek bu konunun yap› sektörünün tüm oyuncular› taraf›ndan yak›n- dan tan›nmas›n›n faydas›n›n fark›na var›lma- s› gerekmektedir. dard› ayn› zamanda referans binada kullan›- lacak iklimlendirme ve havaland›rma sistem- lerini detayl› olarak aç›klamaktad›r; burada tasar›m ekibi bu referans binadan yüzde 25 daha az enerji tüketen bir tasar›ma ulaflmak- la sorumludur. Tasar›m ekibinin bunu ger- çeklefltirmek için önünde çok say›da olas›l›k vard›r; örne¤in düflük ›s›l iletkenli¤e sahip pencere camlar›n›n seçilmesi, yaz aylar›nda so¤utma yüklerinin azalt›lmas› için çeflitli otomatik veya manuel gölgelendirici yap› elemanlar›ndan faydalan›lmas›, ›s›tma ve so- ¤utmada yenilenebilir enerji kaynaklar› veya ›s› pompas› gibi yüksek verimlili¤e sahip me- kanik ekipmanlar›n kullan›lmas›, bina ko- numland›r›lmas›nda pasif önlemlerin al›nma- s› gibi... Enerji analisti, tasar›m ekibine her bir olas›l›¤›n, tasarlanan binada nas›l bir enerji performans› iyileflmesine yol açabilece¤ini enerji modellemesi yoluyla söyleyebilmekte- dir ve tasar›m ekibinin karar verme süreçle- rinde somut kriterler kullanabilmesini sa¤la- maktad›r. Enerji modellemesinin kullan›m› bina ta- sar›m› ile s›n›rl› de¤ildir. Binan›n faaliyete geçmesinin ard›ndan, yukar›da bahsetti¤imiz kesin enerji tüketiminin hesaplanmas›ndaki hassasiyet eksikli¤i, enerji modellemesinin kalibrasyonu yoluyla afl›labilmektedir. Enerji modellemesi kalibrasyonu, binadaki tüm elektromekanik sistemlerin enerji tüketimle- rinin, binan›n çeflitli yerlerine da¤›lm›fl elek- trik ve ›s›l enerji sayaçlar› ile gerçeklefltiril- mektedir. Bu sayaçlar, örne¤in bir sene bo- yunca tüm sistemlerin tek tek saatlik enerji tüketimlerini kaydetmektedirler (bina oto- masyon sistemi bulunmas› durumunda bilgi- ler bu sistemde toplanmaktad›rlar). Saatlik enerji tüketimleri, ayn› bir senelik dönemde- ki iklim bilgileri (d›fl hava s›cakl›¤›, günefl ›fl›- mas›, rüzgar h›zlar›) ile bir araya getirilerek, soyut enerji modellemesindeki iliflkiler daha hassas bir flekilde tan›mlanabilmektedir. Bu kalibrasyon, yine deneyimli enerji analistleri taraf›ndan yerine getirilmektedir ve sonu- cunda var olan enerji modeli, hem beklenen enerji tasarrufunun yerine getirilip getirilme- di¤inin do¤rulanmas›nda, hem de binan›n gelecek operasyonel sürecinde verilecek ka- rarlar›n tam olarak ne gibi etkilerinin olaca¤›- n›n ortaya ç›kar›lmas›nda faydal› olmaktad›r. Taraf›m›zdan yap›lan enerji modellemesi çal›flmalar›ndan birinde, ‹stanbul’da bulunan ve uluslararas› bir firmaya ait mevcut bir bi- nada yap›lacak de¤ifliklikler sonucunda sene- lik toplam enerji maliyetinde oluflacak yüzde- lik azalmalar hesaplanm›flt›r. Toplam enerji